Kafkas Derneği 1. Gençlik Toplantısı

4-5 KASIM 2000 ANKARA

4-5 Kasım 2000 tarihlerinde Türkiye çapında Kafkas Derneği şubeleri ve diğer dernek ve vakıfların da katılımıyla 304 Kuzey Kafkasyalı genç Ankara'da bir araya gelerek toplumsal sorunlarını konuştular.



4 Kasım Cumartesi sabahı yapılan açılış oturumunda Organizasyon Komitesi adına Yüksel Cantürk Dinçer ilk konuşmayı yaparak, bu toplantının amacını ve 3 ay kadar süren hazırlık aşamalarını anlattı. Ardından Kafkas Derneği Genel Başkanı Sayın Muhittin Ünal söz aldı ve konuşmasında Kafkas Derneği, Kafkas Derneği'nin yaptığı çalışmalar ve ileriye yönelik projeler konusunda gençleri bilgilendirdi. Açılış oturumunun son konuşmacısı Bitok Beslan ise tamamını Khabardeyce yaptığı konuşmasında, diaspora Çerkeslerini değerlendirdi ve yok olmanın eşiğinde olduğumuz ve dilimizi kaybettiğimizin özellikle altını çizdi.

Toplantının 1. Oturumunun konusu: "Birliktelik ve Kurum İnancı" idi. Oturumda önceden hazırladıkları konuşma metinleriyle söz alan konuşmacılar şöyleydi: Ayşe Demircan-Ankara, Melike Önal-Samsun, Ömer Keskin-Ankara, Guşef Uzun-Eskişehir, Serhat Ünal-Ankara. Daha sonra oturum başkanımız Ümit Dinçer, değerlendirme ve tartışma bölümünde söz almak isteyen arkadaşlarımıza sırayla söz verdi ve ardından oturumun genel değerlendirmesini yaparak oturumu sonlandırdı.

Öğle yemeğinin ardından, ilk günün ikinci oturumu olan, "Kentleşme, Modernleşme ve Çerkes Gençliği" konusuna geçildi. Toplantının en hararetli geçen oturumu bu oldu. Oturum Başkanımız Ercan Aycan'ın başarılı idaresi sayesinde düzenli bir şekilde geçen oturumda söz alan konuşmacılar: Atakan Sönmez-Ankara, Eskişehir Kuzey Kafkas Kültür Derneği Gençlik Komisyonu, Kafkas Derneği Kayseri Şubesi Gençlik Grubu, Umut Aksoy-İstanbul Şamil Vakfı, Nejan Huvaj-Ankara. Sunulan konuşmaların ardından, katılımcılar söz alarak konu ile ilgili görüş ve yorumlarını dile getirdiler. Planlanan süresinin de uzatılmasıyla bu oturumun, iki gün süren Gençlik Toplantısı'nın en çok ilgi gören oturumu olduğu gözlendi.

Hep beraber yenen akşam yemeğinin ardından düzenlenen Zehes gecesinde, Kafkas Derneği Ankara Şubesi Nıbjouğ Tiyatro Topluluğu kendi yazdıkları "Tavuk Hırsızları" adlı güzel oyunu sergilediler ve oyun gençlerin büyük beğenisini kazandı. Yapılan çekilişte Konya'dan katılan genç bir arkadaşımız, bir sonraki gençlik toplantısına kadar kullanmak üzere, kendi belirleyeceği bir kişiyle birlikte, masrafları Kaf-Der tarafından karşılanmak üzere bir "Kafkasya Gezisi" kazandı. Gecenin sonunda oldukça geniş katılımlı bir düğün yapılarak, katılımcılar misafir edilecekleri evlere dağıldılar.



5 Kasım Pazar günü, başkanlığını Hasan Okan İşcan'ın üstlendiği, "Sorunlarımızın Çözümünde Birlikteliğin Önemi" konulu oturumda; Hatice Duman-Ankara, Fuat Can Tokoğlu-Ankara ve Çetin Güral-Ankara söz aldılar. Ve yapılan değerlendirme bölümüyle oturum son buldu. Daha sonra yenen öğle yemeğinin ardından "Kafkas Genliği'nin Anavatan ile İlişkisi" konulu oturum gerçekleştirildi. Oturum Başkanı Gülden Kayhan, sırayla; Ömür Enes-Ankara, Taner Yalçın-Ankara, Mamış Şıble-Eskişehir ve Murat Adıgüzel-Ankara'ya, söz verdikten sonra değerlendirme bölümüyle oturumu kapattı. Başkanlığını Ekrem Atbakan'ın yaptığı V. Oturumun konusu: "Kafkas Gençliği ve Anadil Sorunu" idi. Konuşmacı olarak Hicran Bolat-Ankara söz aldı ve ardından değerlendirme ve tartışmalar bölümünde dil sorununa gençlerin bakış açısı ve çözüm önerileri değerlendirildi.

Toplantının kapanış oturumunda Ümit Dinçer'in önderliğinde, etkinliğin genel bir değerlendirmesi yapıldı. E-mail gurubu "marje@egroups.com"un kurucularından Baturay Tok söz alarak yaptıkları çalışmalar ile ilgili bilgi verdi. Daha sonra Demokratik Çerkes Platformu ve Kafkas Derneği işbirliği ile gerçekleştirilecek olan "Diaspora Çerkesleri" konulu sosyolojik araştırma hakkında bilgi vermek üzere, Marmara Üniversitesi'nden değerli hocamız Sayın Ayhan Kaya söz aldı. Bu bölümde yapılacak çalışma ile ilgili bilgi vermenin dışında Ayhan Bey, gençlerle diasporik bir halkın sorunlarını konuştu, onların sorularını yanıtladı. Daha sonra katılımcılar, bir sonraki etkinliğe karar verilmesi, ortak çalışma alanları ve projeler konusunda görüş ve önerilerini dile getirerek geldikleri illere doğru dönüş yoluna çıktılar.

İki gün süren gençlik toplantısının sonunda bir sonuç bildirgesi hazırlandı. Ayrıca, toplantının 12 saat süren video kaydı yakında bir kitapçık halinde basılacaktır.



KAFKAS DERNEĞİ 1.GENÇLİK TOPLANTISI SONUÇ BİLDİRGESİ

Tarih : 4-5 Kasım 2000

Yer : Kafkas Derneği Ankara Şubesi Toplantı Salonu

Katılımcı Sayısı : 304

Katılımcı Dernek Sayısı : 26

Ana Tema : Birliktelik ve Kurum İnancı

Sunulan Bildiri Sayısı : 20

Oturum Başlıkları :

Birliktelik ve kurum inancı

Çerkes gençliği ve anadil sorunu

Kentleşme, modernleşme ve Çerkes gençliği

Sorunlarımızın çözümünde birlikteliğin önemi

Çerkes gençliğinin anavatan ile ilişkileri

seklinde değerlendirildi.

DEĞERLENDİRME

Bugün içinde bulunduğumuz gerek kültürel, gerekse örgütsel anlamdaki açmazlarımızın en temel sebebi mevcut örgütlülüğümüzün nitelik olarak yetersiz olması, kurumlarımızın işleyiş ve üretim aşamasında bekleneni verememesinden kaynaklanmaktadır. Buna rağmen kültürel varlığımızın devamı, anavatanla olan ilişkiler ve diaspora yaşamındaki diğer sorunlarımızın çözümünde anahtar rol güçlü, inançlı ve enformasyonu kuvvetli kurum(lar) tarafından çözülebileceği açıktır.

Çerkeslerin 20. yüzyılda yaşadıkları hızlı ve önlenemez kentleşme süreci, örgüt ve örgütlülük kavramlarını kaçınılmaz bir şekilde dayatmıştır. Kurumlarımızın hem nitelik hem de nicelik olarak güçlü olması onlara vereceğimiz destekle mümkün olabilecektir. Bu güçlü örgütlülük hem diasporada yasayan bizlerin sorunlarına (kültürel, sosyal, siyasal) çözüm üretebileceği gibi Kafkasya'daki problemlerin çözümüne de yardımcı olabilecektir.

Bizler yaşadığımız yerlerde yıllardır fiziki varlığımızı sürdürebiliyoruz ancak, örgütlülüğümüzün yetersizliği nedeniyle hızla kültürel olarak yok oluyoruz. Hal böyle iken en önemli problemimiz içinde yaşadığımız topluma ve dünyaya kendimizi ifade etme sorunudur. Kurumlarımız mevcut potansiyellerini harekete geçiremedikleri ve ekonomik, sosyal, siyasal bir anlayış bütünlüğü içinde olmadıkları için güçlerini yeterince kullanamamaktadyrlar.

Çerkeslerin tarihsel ve karakteristik sosyal yaşantılarında var olan thamade kurumu hızla kaybolmaktadır ve bu noktada artık görev do?al olarak genç nesillerdedir.

Yok olmakta olan kültürümüzü kurtarabilmek ve hayata geçirebilmek için her türlü yurttaşlık ödevlerimizi eksiksiz yerine getirdiğimiz ülkemizde kamudan daha fazla faydalanılmalı, derneklerimiz Kamu Yararına Çalışan Dernekler statüsüne kavuşturulmalıdır.

Çerkes toplumu gelinen nokta itibariyle hızla kentleşen ve kent yaşamına adapte olmaya çalışan bir toplumdur. Köy ve kasabadan köken alan ve aslında anavatan orijinli kültürel dokumuz da bu sürece bağımlı olarak bir kabuk değişimi yaşamaktadır. Bu noktada yaşadığımız süreç de kentte varolma-yok olma-adapte olma sürecidir. Gerek bireysel olarak gerekse kurumsal olarak bu süreçteki tercihimizin ne olacağı önümüzdeki zamanı ve gelişimi belirleyici olacaktır. Su anda görünen Çerkes toplumunun bir kent toplumu olmaya hızla gittiğidir ve kültürel üretimlerimiz/tüketimlerimiz de bu çizgide olmalıdır.

Çerkes gençliği kendi geçmişine ve geleceğine sahip çıkmalıdır ve bunu yapmanın en önemli yolu kuşkusuz çok okuyarak mümkün olabilecektir. Bu noktada kurumlar ve bireyler mutlaka yaşadığımız yüzyılın gerçeklerine paralel olarak entelektüel düzeylerini yükseltmelidirler. Bütün bunların gerçekleştirilmesi esnasında halkımızı kategorize etmekten (zengin, fakir, okumuş, cahil, lümpen, entelektüel vs) ve elitist bir yapıdan kaçınılmalıdır. Yaşadığımız tüm sorunlara rağmen umutsuzluğa kapılmamalı ve bazı avantajlarımız (demokratikleşme süreci, AB ilişkileri) profesyonel, bilimsel, örgütlü bir anlayışla üretime yönlendirilmelidir.

Modernleşme kavramı, salt zamana ve zamanın dayattığı yaşam biçimlerini hiç sorgulamadan yaşam tarzı olarak benimsemek şeklinde değerlendirilmemelidir. Çerkesler taşıdıkları farklı kimliklerin (ekonomik, sosyal, siyasal, kültürel) Çerkes kimliğine yaşam hakkı tanıyabilmesi için özünü yitirmeksizin kabul edilebilir bir modernleşme sürecini yaşamalıdır. Ancak hızlı bir kentleşme ve modernleşme sürecinin getirebileceği yozlaşma tehlikesine karşı uyanık olunmalıdır.

Çerkes gençliği Anavatan ile ilişkilerini geliştirerek arttırmalı, bu ilişikleri kurumsal ve kişisel ilişkiler zemininde gerçekleştirmelidir. Anavatan Kafkasya konusunda yapılacak çalışma ve beklentiler gerçekçi zeminlerde olmalı ayağı yere basan, rasyonel projeler olmalı ve şu anda Anavatanda yaşayan soydaşlarımızı incitecek, rencide edecek müdahaleci yaklaşımlardan kaçınılmalıdır. Kafkasya şu anda yaşadığı ekonomik ve siyasi sıkıntıları ile değerlendirilmeli, Rusya'nın dayattığı yönetsel problemler ve kendi bölgesel sıkıntılarının olduğu gerçeği unutulmamalıdır.

Kafkasya'ya gerek kişisel gerekse kitlesel geriye dönüş kavramları doğru değerlendirilmeli, dönüşün hem Kafkasya hem de diaspora ayakları bilimsel ve örgütlü bir temele dayandırılmalı, en önemlisi duygusallıktan ve hamasetten arındırılmalıdır.

Çerkes gençliği Kafkasya ve Kafkasya'nın problemlerini daha yakından takip edip anlamaya çalışmalı ve bu amaçla geleneksel kitle iletişim araçlarının yanı sıra internet ve di?er iletişim unsurlarını da kullanmalıdır. Bu iletişim öğelerini kullanmanın yanı sıra çeşitli amaçlarla ( dil öğrenimi, turistik amaçlı, çalışma, akademik çalışma vs.) grup veya kişisel olarak gençlerin hatta çocukların bilgilendirilmesi sağlanmalıdır.

Çerkes gençliği Kafkasya ile sağlam ilişkiler zemininde tarih bilincini yinelemeli ve çalışmalarında bu bilinci öne çıkarmalıdır. Kafkasya ile ekonomik ilişkiler geliştirilmelidir. Bu ilişkiler sadece Kafkasya'dan iş edinmek şeklinde değil oralarda üretime yönelik artı değerler yaratmaya yönelik ilişkiler olmalıdır. Bu amaçla oluşturulacak ekonomik birliktelikler ve Çerkes iş adamlarının sermaye göçü özendirilmeli, kurumsal ilişkilerle bunlara zemin hazırlanmalıdır.

Çerkeslerin diasporik yaşamı bir sürgün nedeniyle olmuştur ve bu sürgünün birincil sorumluluğu Rus Çarlığına, şu anda sürecin devamında en büyük pay Rusya Federasyonu'na aittir. Bundan hareketle Rusya Federasyonu'nun mevcut durumu tespit ve kabul etmesine yönelik dünya ölçeğinde çalışmalar yapılmalı ve kurumlarımız bu çalışmalar için zorlanmalıdır.

Yaşayan bir halk, bir ulus olabilmenin en önemli koşullarından birisi de dildir. Şu anda diasporada yaşayan Çerkeslerin problemleri sıralamasında ilk sıralara konulması gereken dil problemidir. Çerkes dilinin hızlı kentleşme süreci karşısında geldiği nokta maalesef dramatik bir noktadır. Bu toplantı ve gelecek çalışma toplantılarının mutlaka üzerinde en fazla çalışması gereken konu dil sorununun halledilmesi ve pratik çözüm önerilerinin bulunmasıdır. Bu amaçla Çerkesçe'nin öğrenilmesi teşvik edilmeli, bu amaçla kullanılabilecek yöntem ve araçlar hızla üretilmelidir. Dernek ve kurumlar bu amaç doğrultusunda gerek anavatanla ilişkileri ve enformasyonu sağlamalı, öte yandan araç gereç üretiminde gençler üzerlerine düseni eksiksiz yapmalıdırlar.

Bu sorunların çözümüne yardımcı olması amacıyla aşağıda sıralanan somut öneri ve projeler toplantıya katılanlar tarafından karara bağlanmış ve çalışma grupları oluşturulma yönünde irade ortaya konulmuştur:

1. Bu toplantılar sürekli hale getirilmeli ve katılımın artması teşvik edilmelidir. Geniş katılımlı toplantı yeri ve zamanı ileride ilan edilmek suretiyle senede bir kez yapılacak, altı ayda bir çalışma grupları ve/veya temsilciler değerlendirme toplantıları yapacaktır. Bundan sonraki katılımlar dernek temsilciliği bazında olacak ancak bireysel katılıma da olanak sağlanacaktır.

2. Bu sürecin devamı ve çalışmaların gerçekleştirilebilmesi için her dernek Gençlik Komisyonlarını kurmalı ve çalıştırmalıdır.

3. Bir sonraki toplantıya çalışmalarıyla katılanlar yıllık faaliyet raporları hazırlayarak toplantıya bilgi aktaracaklardır.

4. Her dernekte mutlaka okuma/tartışma grupları oluşturulmalı, belirlenecek konularda yetkin kişilerin katılacağı en az aylık bir toplantı düzenlenmelidir.

5. Derneklerde toplumun ihtiyaç duyduğu konularda kursların düzenlenmesi talep ve teşvik edilmelidir (dil kursları, akordeon, folklor, el sanatları vs.).

6. Çerkeslik üzerine yapılan tüm akademik çalışmaların derneklerde toplanması ve gerektiğinde genel yararlanmaya açılması için gerekli duyuru ve takip çalışmaları yapılmalıdır.

7. Anadil sorunu temel sorunlarımızdandır. Bu nedenle hem anadil öğreniminin teknik yönü hem de materyal yaratılması için çalışmalar yapılmalı, bu amaçla geniş katılımlı bir grup oluşturulmalıdır. Su anda dil öğrenimine yönelik interaktif CD için çalışmalar başlatılmış olup bu gruba her türlü destek sağlanmalıdır.

8. Derneklerimizde çalışmalarının önündeki en önemli engel ekonomik açmazlardır. Bu amaçla kurumlarımızın ürettiği ekonomik değer yaratma çabaları desteklenmeli, yapılan çalışmaların tabana duyurulması sağlanmalıdır. Şu anda Kaf-Der bir banka ile anlaşma safhasında olan kredi kartının (Nart Kart: Visa kredi kartıdır ve kullanıcının harcadığı meblağın belli bir kısmı Kaf-Der kasasına girecektir) kullanımı yaygınlaştırılmalıdır.

9. Her dernek her yıl en az iki genç üyesini Kafkasya'ya dil öğrenimi veya araştırmalar için yollamalıdır.

10. Günümüzde iletişim ve iletişim teknolojilerinden faydalanmak bir zorunluluk halini almıştır. Bu nedenle hem Kaf-Der, hem de diğer dernek ve kurumlar iletişimi arttırıcı ve kolaylaştırıcı teknolojik alt yapı çalışmalarını hızlandırmalıdır. Mevcut web sitelerinin güncellenmesi için gruplar oluşturulmalıdır. Toplantıda Kaf-Der Genel Merkezi'nin web sayfasının güncellenmesi ve daha fonksiyonel hale getirilmesi için çalışma grubu oluşturulmuştur. Bununla bağlantılı olarak her kurum mutlaka internet altyapısı kurmalı ve gençleri bu teknolojiler için teşvik etmelidir.

11. Kurumsal ve toplumsal sorunlarımızın çözümünün önündeki en önemli engelin ekonomik alt yapı yetersizliği olduğu genel kabul gören bir görüştür. Bu sıkıntıların aşılabilmesi için ayni meslek gruplarındaki Kafkas kökenli işadamlarının örgütlenmesi, ekonomik bir iç dinamizm oluşturulması, insan kaynakları çalışması yapılması ve bunun kişi ve/veya kurumlarımızın yararlanmasına sunulması için bilgi-iletişim sistemi oluşturulması ve bu amaçla her kentte çalışma grupları oluşturulması sağlanmalıdır. Bu bilgilerin kolay erişimi için www.marje.net sitesinde insan kaynakları bölümü oluşturulacaktır. Ankara ve İstanbul'da bu amaçla çalışmalar başlatılmış olup bilgilerin nasıl toplanacağı, daha geniş açıklama ve bir sonraki aşama için yakın zamanda kendi kamuoyumuza yapılacaktır.

12. Kafkasya'da yayınlanan ve Türkçe'ye de çevrilen yayınların yurtdışında (İngilizce veya diğer bati dillerine) yayınlanabilme koşulları araştırılmalıdır.

13. Kültürel değerlerimizin diasporada uzun süre yaşatılması oldukça zor bir süreçtir. Bu nedenle Kafkasya'ya dönüş yolları araştırılmalı, kişisel çabalar desteklenmelidir. Bunun yanında güçlü bir diaspora yaratılması için her türlü çaba sarf edilmelidir.

KAFKAS DERNEĞİ 1. GENÇLİK TOPLANTISI ORGANİZASYON KOMİTESİ

yukarı çık